Hoe maak ik een ouderschapsplan op?

Wanneer je als ouders uit elkaar gaat, dan is het maken van afspraken rond de kinderen belangrijk. Afspraken waar alle betrokkenen achter staan, kunnen helpen om conflicten en misverstanden te voorkomen. Ze zorgen voor duidelijkheid voor de ouders én voor de kinderen. Goede afspraken kunnen ook voorkomen dat men binnen de kortste keren opnieuw naar de familierechter moet omdat er discussies zijn.

De afspraken in een ouderschapsplan gaan over het gezag en de verblijfplaats van de kinderen, onderlinge communicatie en uitwisselen van informatie, financiën, opvang, school en medische zaken, de verdeling van zorg en praktische zaken, de opvoeding, vakantieregelingen en feestdagen, en andere zaken die jullie belangrijk vinden.

Een ouderschapsplan is op maat van de leeftijd en noden van het kind en de gezinssituatie. Het moet dan ook regelmatig aangepast worden aan de situatie én de ontwikkeling van jouw kind. Een suggestie voor de frequentie van aanpassing, in functie van de leeftijd van het kind (Vermeulen 2018):

  • 0-18 maanden: om de 12 weken
  • 18 maanden en 4 jaar: om de 9 maanden
  • 4 en 12 jaar: jaarlijks
  • 12 jaar en ouder: tweejaarlijks

Een goed ouderschapsplan opmaken kost tijd en overleg tussen de ouders. Soms zitten ouders nog te veel in de emotie om dit op een rustige manier te kunnen doen. Jammer dat het daar dan ook soms fout loopt: de ene ouder belooft dingen die praktisch niet haalbaar zijn, de andere ouder geeft snel toe omdat hij bang is dat het overleg anders op ruzie uitdraait, hoe goed bedoeld ook ...maar soms verliest men het belang van het kind uit het oog. Daarom ook dienen de bovenvermelde frequenties slechts als een optimale leidraad gezien te worden, en niet als een must. Belangrijker is dat de afspraken in sereniteit gemaakt kunnen worden, en door beide partijen gedragen worden. 

Een erkende bemiddelaar kan helpen om samen een ouderschapsplan op te stellen. Hij of zij kan ook één of meerdere gesprekken hebben met jouw kind. Zo kan jouw kind aan een neutrale, derde persoon vertellen wat hij of zij belangrijk vindt. Afhankelijk van de situatie zal de bemiddelaar met jullie als ouders samen in gesprek gaan, of soms zal hij er (in overleg met jullie) voor kiezen om met elk van jullie apart in gesprek te gaan. Meer uitleg over bemiddeling vind je op de fiche :"Wat is bemiddeling en wanneer kies ik ervoor?"

Er zijn 5 trajecten mogelijk om tot een ouderschapsplan te komen maar een traject dat jullie zelf doorlopen, eventueel samen met een (advocaat-)bemiddelaar en waar jullie op het einde van de rit samen beslissingen nemen verdient, waar mogelijk, de voorkeur. Jullie blijven immers samen ouder.  In een aantal gevallen is het echter niet anders mogelijk dan dat de rechter zelf een beslissing neemt over de omgangs- en verblijfsregeling, hij gaat hierbij steeds uit van het belang van het kind.

 Opgelet!

  • Een ouderschapsplan gaat niet over rechten, maar gaat over verantwoordelijkheden (Vermeulen 2018). Zowel bij het bespreken van de afspraken als bij de uitvoering ervan dient het belang van jouw kind centraal te staan. Het gezamenlijk komen tot afspraken en die samen durven herzien of aanpassen in functie de noden van jouw kind of de situatie zijn veel belangrijker dan de beslissingen zelf.
  • Er is een verschil met een (verplichte) ouderschapsovereenkomst, zie fiche "Wat is het verschil tussen een Ouderschapsovereenkomst en een Ouderschapsplan?"

Infofolder & checklist ouderschapsplan

Bestandsnaam: Infofolder ouderschapsplan (Gezinsbond)
Bestandsgrootte 1.1 mb
Download Bestand
Bestandsnaam: Checklist voor een ouderschapsplan (Gezinsbond)
Bestandsgrootte 64 kb
Download Bestand

Webtips  

Op de website van Tweehuizen vind je concrete tips rond hoe het ouderschap goed regelen na een scheiding.

Hier vind je een aantal online vragenlijsten en checklisten die  kunnen helpen bij het opstellen van een ouderschapsplan die past bij jullie.

Hulp nodig bij het opstellen van een ouderschapsplan? 

Een ouderschapsplan opmaken vraagt tijd, en overleg tussen de ouders. Soms is het moeilijk om dit op een rustige manier te doen, en dan kan je best beroep doen op een professional.

Op de website van de federale bemiddelingscommissie vind je een erkende bemiddelaar, of een bemiddelaar-advocaat in je buurt.

Meer lezen?  

Vermeulen, P. (2008). Een ouderschapsplan maken. Praktische tips en adviezen voor ouders die gaan scheiden. Rotterdam: Wilkerdon.

In dit boek lees je in toegankelijke taal wat een ouderschapsplan is, hoe je jouw kind kan betrekken bij de opmaak ervan én krijgt je diverse tips voor de uitvoering ervan, aangepast aan de leeftijd van jouw kind.

Deel dit artikel via